MONTAJ SÝGORTALARI GENEL ÞARTLARI
(Bütün Muhataralar) Yürürlük Tarihi: Tarihi bulunamadý.
Sigorta Teminatýnýn Kapsamý
Madde 1- Bu sigorta; konusunu teþkil eden deðerlerin teminat müddeti içinde, montaj sahasýnda bulunduðu sýrada, bu poliçede gösterilen istisnalar dýþýnda kalan, önceden bilinmeyen ve ani bir sebeple herhangi bir ziya ve hasara uðramasý halini temin eder.
Aksine Sözleþme Yoksa, Teminat Dýþýnda Kalan Haller
Madde 2- Aksine sözleþme yoksa aþaðýdaki haller sigorta teminatý dýþýndadýr:
a) Montajýn yapýlmasý için ku1lanýlan makine, alet ve teçhizat ile geçici barakalar ve yardýmcý tesisler,
b) Üçüncü þahýslarýn maruz kalacaðý zararlar dolayýsiyle sigortalýya düþecek hukuki sorumluluklar,
c) Hasar neticesi enkazýn kaldýrýlmasý masraflarý,
d) Teminatýn kapsamýna giren sebeplerden ötürü meydana gelen ziya ve hasarlarýn gerektirdiði; uçak dýþýnda kalan seri vasýtalarla yapýlan nakliye masraflarý, fazla çalýþma ücretleri,
e) Grev, lokavt, kargaþalýk ve halk hareketlerinin ve bunlarýn gerektirdiði askeri ve inzibati hareketlerin sebep olduðu bütün ziya ve hasarlar,
f) Dört haftayý geçen tecrübe devresinde meydana gelen ziya ve hasarlar,
g) 3 üncü maddenin (m) bendinde belirtilen zararlar hariç olmak üzere, 3713 sayýlý Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve bu eylemlerden doðan sabotaj ile bunlarý önlemek ve etkilerini azaltmak amacýyla yetkili organlar tarafýndan yapýlan müdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar.
h) Sigorta sözleþmesiyle teminat altýna alýnan rizikolarýn gerçekleþmesi sonucunda doðrudan veya dolaylý olarak meydana gelen her türlü çevre kirliliði sebebiyle oluþabilecek bütün zararlar.
Teminat Dýþýnda Kalan Haller
Madde 3- Aþaðýdaki haller sigorta teminatýnýn dýþýndadýr: a) Harp, her türlü harp olaylarý, istila, yabancý düþman hareketleri, çarpýþma (harb ilan edilmiþ olsun olmasýn), iç harp, ihtilal, isyan, ayaklanma ve bunlarýn gerektirdiði inzibati ve askeri hareketler sebebiyle meydana gelen bütün ziya ve hasarlar.
b) Herhangi bir nükleer yakýttan veya nükleer yakýtýn yanmasý sonucu nükleer artýklardan veya bunlara atfedilen sebeplerden husule gelen iyonlayýcý radyasyonlarýn veya radyoaktivite bulaþmalarýnýn ve bunlarýn gerektirdiði askeri ve inzibati tedbirlerin sebep olduðu bütün ziya ve hasarlar (bu bentte geçen yanma deyimi kendi kendini idame ettiren herhangi bir nükleer ayrýþým "fýssion" olayýný da kapsayacaktýr).
c) Kamu otoritesi tarafýndan sigortalý kýymet üzerinde yapýlacak tasarruflar sebebiyle meydana gelen bütün ziya ve hasarlar.
d) Monte edilecek kýymetlerin kendi bünyelerinde mevcut kontrüksiyon, döküm, malzeme, hesap, atelye ve montaj hatalarý (bu istisnalar kusurlu parça ve kýsýmlarýn tamir ve ikame masraflarýna münhasýr olup sigortalý diðer kýymetlerde bu sebeplerle meydana gelecek ziya ve hasarlara þamil olmayacaktýr).
e) Aþýnma, yýpranma, paslanma ve çürümeler.
f) Montajýn yapýlmasý için kullanýlan makine ve teçhizatýn mekanik veya elektriki arýza veya kýrýlmalarý (bahis konusu arýza ve kýrýlmalarýn diðer sigortalý kýymetlerde husule getireceði ziya ve hasarlar teminata dahildir).
g) Envanter açýklarý.
h) Sigortalýnýn veya onun yerine kaim olan sorumlu kiþinin kastý ve ayrýca sözleþme varsa aðýr kusuru.
i) Montajý tamamlanan veya varsa tecrübe devresi biten, yahut iþverene teslim edilen veya iþveren tarafýndan kullanýlan kýsýmlarda doðrudan, doðruya veya dolayýsýyla vukua gelecek ziya ve hasarlar.
j) Montajýn gecikmesinden, kýsmen veya tamamen durmasýndan, taahhüdün tamamlanamamasýndan, akdin feshinden veya cezai þartlarýn uygulanmasýndan ileri gelen zararlar dahil kar kaybý ve estetik kusurlar gibi her türlü netice zararlarý.
k) Montajla alakalý bilumum hava ve kara nakil vasýtalarý ile yüzen araçlar.
l) Nakit, kýymetli evrak (çek, senet, pul, esham ve tahvilat gibi) fatura, dosya, borç delilleri ve hesaba müteallik bütün defter ve evrak, inþaat ve tesisat plan ve projeleri.
m) 3713 sayýlý Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve bu eylemlerden doðan sabotaj sonucunda oluþan veya bu eylemleri önlemek ve etkilerini azaltmak amacýyla yetkili organlar tarafýndan yapýlan müdahaleler sonucu meydana gelen biyolojik ve/veya kimyasal kirlenme, bulaþma veya zehirlenmeler nedeniyle oluþacak bütün zararlar.
Teminat Müddeti
Madde 4- Teminatýn müddeti, poliçede belirtilen baþlangýç tarihi esas olmak kaydiyle ekli listedeki kýymetlerin montaj sahasýna boþaltýldýðý andan itibaren baþlar ve poliçede belirtilen bitiþ tarihinde sona erer. Ancak montajýn bu tarihten evvel kýsmen veya tamamen bitirilip iþverene teslimi halinde teminat müddeti bu kýsýmlar itibariyle sona erer. Bu teminata konu teþkil eden, montaj mahalline boþaltýlan makine ve malzeme için nakliyat sigortasý mevcut ise bunlar itibariyle teminat, nakliyat sigortasý teminatýnýn bitiminden itibaren baþlar.
Teminat müddetine poliçede aksi belirtilmedikçe, dört haftalýk tecrübe devresi de dahildir, þu kadar ki, kullanýlmýþ makine ve tesislerin montajýnýn sigortaya konu olmasý halinde, bu gibi makine ve tesisler için tecrübe devresi teminatý verilemez.
Sigortalý, tesisin tümünün veya herhangi bir kýsmýnýn tecrübe çalýþmasýna baþlama tarihlerini en az 8 gün önceden sigortacýya yazýlý olarak bildirmekle yükümlüdür. Montajýn teminat müddeti poliçede öngörülen tarihten evvel sona erdiði takdirde tecrübe devresi, süresi deðiþtirilmeksizin öne alýnýr. Ancak montaj teminat müddetinin poliçede öngörülen müddetten evvel sona ereceðinin sigortalý tarafýndan en az 8 gün evvelinden sigortacýya yazýlý olarak ihbar edilmesi þarttýr.
Sigortaya konu olan montaj iþleri poliçede gösterilen tarihte bitirilmediði takdirde teminat müddeti, yetkili Tarife Komitesince tespit olunacak þartlar ve ek bir prim karþýlýðýnda uzatýlýr.
Tecrübe devresi faaliyetleri dört haftalýk süre içinde bitirilemediði takdirde teminat müddeti, yetkili Tarife Komitesince tespit olunacak þartlar ve ek bir prim karþýlýðýnda uzatýlabilir.
Sigortanýn Baþlangýcý ve Sonu
Madde 5- Sigorta, poliçede baþlama ve sona erme tarihleri olarak, yazýlan günlerde, aksi kararlaþtýrýlmadýkça Türkiye saati ile öðleyin saat 12.00'de baþlar ve öðleyin saat 12.00'de sona erer.
Sigorta Ettirenin Beyan Yükümlülüðü
Madde 6- Sigortacý bu sigortayý sigorta ettirenin rizikonun hakiki durumunu bildirmek üzere teklifname, poliçe ve eklerinde yazýlý beyanýna dayanarak kabul etmiþtir.
Sigorta ettirenin beyaný hakikate aykýrý veya eksik ise, sigortacýnýn sözleþmeyi yapmamasýný veya daha aðýr þartlarla yapmasýný gerektirecek hallerde:
a) Sigorta ettirenin kasdý varsa, sigortacý durumu öðrendiði tarihten itibaren 1 ay içinde sözleþmeden cayabilir ve riziko gerçekleþmiþ ise tazminatý ödemez. Cayma halinde sigortacý prime hak kazanýr.
b) Sigorta ettirenin kasdý yoksa ve bu durum rizikonun gerçekleþmesinden evvel anlaþýlýrsa sigortacý durumu öðrendiði tarihten itibaren 1 ay içinde sigorta poliçesini feshetmek veya rizikonun aðýrlýðý ile mütenasip ve yetkili Tarife Komitesi tarafýndan tespit edilecek prim farkýný almak suretiyle yürürlükte tutmak þýklarýndan birini seçer.
Sigortacý tarafýndan yapýlan fesih ihbarý postaya veya notere verildiði tarihten itibaren 15 gün sonra öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder ve iþlemeyen sigorta müddetine ait prim aþaðýdaki uygulamaya tabi olur:
1- Fesih esas montaj devresi içinde olursa iþlemeyen sigorta müddetine ait prim gün esasýna göre iade olunur. Ayrýca, dört haftayý geçen tecrübe devresi teminatý bahis konusu ise bu devreye ait prim de tamamen iade edilir.
2- Fesih dört haftalýk tecrübe devresi içinde olursa bu devreye ait primden iade yapýlmaz.
3- Fesih dört haftayý geçen tecrübe devresinde vuku bulursa, tecrübe devresinin içinde bulunan aya ait primden iade yapýlmaz, müteakip aylara ait prim tamamen iade olunur.
c) Süresinde kullanýlmayan cayma, fesih veya prim farkýný talep etme hakký düþer.
d) Sigorta ettirenin kasdý bulunmadýðý takdirde riziko:
1- Sigortacý durumu öðrenmeden önce veya,
2- Sigortacýnýn fesih ihbarýnda bulunabileceði süre içinde veyahut,
3- Bu ihbarýn hüküm ifade etmesi için geçecek süre içinde gerçekleþirse, sigortacý tahakkuk ettirilen prim ile rizikonun aðýrlaþmasý sebebiyle yetkili Tarife Komitesi tarafýndan tespit ve buna göre tahakkuk ettirilmesi gereken prim arasýndaki nisbet dairesinde tazminattan indirim yapar.
Sigorta Süresi Ýçinde Ýhbar Yükümlülüðü ve Sonuçlarý
Madde 7- Akdin yapýlmasýndan sonra sigortalý malýn teklifname, poliçe ve eklerinde beyan olunan yeri veya hali sigortacýnýn muvafakati olmadan deðiþtirildiði takdirde sigorta ettiren, bu deðiþikliði:
a) Kendisi tarafýndan veya açýk veya zýmni rýzasý ile bir baþkasý tarafýndan yapýlmýþ ise derhal,
b) Açýk veya zýmni rýzasý olmadan baþka bir þahýs tarafýndan yapýlmýþ ise durumu öðrenir öðrenmez,
ve her iki halde de en geç 8 gün içinde sigortacýya ihbarla yükümlüdür.
Sigortacý, deðiþikliði öðrendiði tarihten itibaren, bu deðiþiklik sözleþmeyi yapmamasýný veya daha aðýr þartlarla yapmasýný gerektiriyorsa 8 gün içinde:
1- Sözleþmeyi fesheder veya,
2- Yetkili Tarife Komitesince tespit edilecek prim farkýný talep etmek suretiyle akdi yürürlükte tutar.
Sigorta ettiren, talep edilen prim farkýný kabul etmediðini 8 gün içinde bildirdiði takdirde akit feshedilmiþ olur.
Sigortacý tarafýndan yapýlan fesih ihbarý postaya veya notere verildiði tarihten itibaren 8 gün sonra öðleyin saat 12.00'de, sigorta ettiren tarafýndan yapýlan fesih ihbarý ise postaya veya notere verildiði tarihi takip eden gün öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder.
Sözleþmenin feshi halinde iþlemeyen sigorta müddetine ait prim iadesinin gerekip gerekmediði, gerekiyorsa miktarý yetkili Tarife Komitesince tespit olunur.
Herhalde rizikonun aðýrlaþmasýndan itibaren poliçenin son ermesine kadar geçen günler için gereken prim farkýný almaya sigortacý hak kazanýr.
Süresinde kullanýlmayan fesih veya prim farkýný talep etme hakký düþer.
Sigortalý malýn teklifname, poliçe ve eklerinde beyan olunan yerinin veya halinin deðiþtiðini öðrenen sigortacý, sigorta primini tahsil etmek gibi sigorta sözleþmesinin aynen devamýna razý olduðunu gösteren bir harekette bulunursa fesih veya prim farkýný talep etme hakký düþer.
Sigortalý malýn yer ve halinde rizikoyu aðýrlaþtýrýcý deðiþiklikleri, sigorta ettiren ihbar süresi içersinde kasden bildirmemiþse ihbar süresinden sonra gerçekleþen hasarlara ait tazminat hakký düþer; ihbar yükümlülüðüne riayetsizlik kasýtlý deðilse alýnan primle alýnmasý gereken prim arasýndaki orantýya göre tazminattan indirim yapýlýr.
Meydana gelen deðiþiklikler rizikoyu hafýfletici mahiyette olur ve primin indirilmesini icabettirir ise durumun sigortacýya yazý ile bildirilmesinden sözleþmenin sona ermesine kadar geçecek süre için yetkili Tarife Komitesince tespit edilecek prim farký sigortalýya iade edilir.
Bu madde hükümleri sigortalýya da aynen uygulanýr.
Mülkiyet Deðiþikliði
Madde 8- Sigortalý malýn mülkiyetinde bir deðiþiklik olduðu takdirde, sigortanýn hükmü devam eder ve sigortalýnýn poliçeden doðan hak ve borçlarý yeni hak sahibine intikal eder.
Bu takdirde sigorta ettiren ve sigortanýn mevcudiyetini öðrenen yeni hak sahibi, devir keyfiyetini 15 gün içinde sigortacýya bildirmekle yükümlüdür. Bu yükümlülük yerine getirilmez ise sigortacý sorumluluktan kurtulur.
Sigortacý deðiþikliði; yeni hak sahibi de sigortanýn mevcudiyetini öðrendiði tarihten itibaren 8 gün içinde sigortayý fesih edebilir.
Süresinde kullanýlmayan fesih hakký düþer. Poliçenin sigortacý tarafýndan feshi halinde, fesih ihbarý postaya veya notere verildiði tarihten itibaren 8 gün sonra öðleyin saat 12.00'de yeni hak sahibi tarafýndan feshi halinde ise fesih ihbarý postaya veya notere verildiði tarihi takip eden gün öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder.
Feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin primi, sözleþmenin sigortacý tarafýndan feshi halinde gün esasý, yeni hak sahibi tarafýndan feshi halinde ise Yetkili Tarife Komitesince tesbit edilecek esasa göre prim farký yeni hak sahibine iade olunur.
Sigortalý malýn malikinin deðiþmesi anýnda mevcut prim borçlarýndan sigorta ettiren, fesih hakkýný kullanmayan yeni hak sahibi ile birlikte sorumludur.
Sigorta ettirenin ölümü halinde, bu sigortadan doðan bütün hak ve borçlar olduðu gibi yeni hak sahiplerine intikal eder.
Sigortalýnýn Poliçenin Yürürlüðü Esnasýndaki Yükümlülükleri
Madde 9- Sigortalý, sigorta konusu montaj iþler ile malzeme, teçhizat, tesisat ve makinelerin emniyeti ve korunmasý için sigortalý deðilmiþ gibi gerekli ihtimamý göstermekle yükümlüdür.
Sigortacý yetkili memurlarý vasýtasý ile gerektiðinde sigorta konusu bina ve tesisleri teftiþ ve kontrola yetkili olup, sigortalý da bu kontrollara müsaade ve yardým etmekle yükümlüdür.
Sigorta Priminin Ödenmesi, Sigortacýnýn Sorumluluðunun Baþlamasý ve Sigorta Ettirenin Temerrüdü
Madde 10-Sigorta priminin tamamýnýn, primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýlmýþsa peþinatýn (ilk taksit) akit yapýlýr yapýlmaz ve en geç poliçenin teslimi karþýlýðýnda ödenmesi gerekir. Aksi kararlaþtýrýlmadýkça, prim veya peþinat ödenmediði takdirde poliçe teslim edilmiþ olsa dahi sigortacýnýn sorumluluðu baþlamaz ve bu husus poliçenin ön yüzüne yazýlýr. Sigorta ettiren kimse, sigorta primini veya primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýldýðý takdirde peþinatýný, sigorta poliçesinin teslim edildiði günün bitimine kadar ödemediði takdirde temerrüde düþer ve prim borcunu temerrüde düþtüðü tarihi takip eden 30 gün içinde dahi ödemediði takdirde sigorta sözleþmesi hiç bir ihtara gerek olmaksýzýn feshedilmiþ olur. Prim ödenmemiþ olmasýna raðmen poliçenin teslimi ile sigortacýnýn mesuliyetinin baþlayacaðýnýn kararlaþtýrýldýðý hallerde, bu bir aylýk sürenin ilk 15 gününde sigortacýnýn sorumluluðu devam eder.
Primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýldýðý takdirde, taksitlerin kesin ödeme zamaný, miktarý ve vadesinde ödenmemesinin sonuçlarý poliçe üzerine yazýlýr veya poliçe ile birlikte yazýlý olarak sigorta ettirene bildirilir. Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya da yazýlý olarak kendisine bildirilmiþ olan prim taksitlerinin herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediði takdirde temerrüde düþer. Sigorta ettiren, prim borcunu temerrüde düþtüðü tarihi takip eden 15 gün içinde ödemediði takdirde sigorta teminatý durur. Rizikonun gerçekleþmemesi kaydýyla, teminatýn durduðu süre içinde prim borcunun ödenmesi halinde teminat durduðu yerden devam eder .Sigorta teminatýnýn durduðu tarihten itibaren 15 gün içerisinde prim borcunun ödenmemesi halinde, sigorta sözleþmesi hiç bir ihtara gerek olmaksýzýn feshedilmiþ olur.
Poliçenin ön yüzüne yazýlmasý kaydýyla, rizikonun gerçekleþmesiyle henüz vadesi gelmemiþ prim taksitlerinin sigortacýnýn ödemekle yükümlü olduðu tazminat miktarýný aþmayan kýsmý, muaccel hale gelir .
Bu madde uyarýnca sigorta sözleþmesinin feshedilmiþ sayýldýðý hallerde, sigortacýnýn sorumluluðunun devam ettiði süreye tekabül eden prim gün esasý üzerinden hesap edilerek fazlasý sigorta ettirene iade edilir.
Sigorta Bedeli ve Primin Ayarlanmasý
Madde 11- Bu poliçede gösterilen sigorta bedeli: a) Monte edilecek makine, tesisat ve malzemenin (var ise gümrük, vergi, resim ve harçlarý ile nakliye ve montaj masraflarý dahil) deðeri ile,
b) Ayrýca sigorta yapýlmýþ ise montajýn yapýlmasý için kullanýlan makine, alet ve teçhizat ve geçici barakalar ve yardýmcý tesislerin cari piyasa deðerinden aþaðý olamaz.
Poliçede gösterilen sigorta bedelini teþkil eden deðerlerde bir artýþ husule geldiði takdirde sigorta ettiren bu artýþa muttali olduðunda en geç 5 gün içinde ve fakat herhangi bir hasarýn vukuundan önce keyfiyeti yazýlý olarak sigortacýya bildirmekle sorumludur.
Sigorta bedelinin % 20'sini geçmeyen deðer artýþlarý sigortalý sayýlýr. % 20'yi geçen deðer artýþlarýnýn sigortalý sayýlabilmesi için sigortacýnýn yazýlý muvafakati þarttýr.
% 20'yi geçen deðer artýþlarýnýn sigortacý tarafýndan kabul edilmemesi halinde bu sigortaya ilk tehlike sigortasý hükümleri uygulanýr. Sigorta bedelindeki artýþa orantýlý olarak prim ayarlamasý yapýlýr.
Hasar Vukuunda Sigortalýnýn Yükümlülükleri
Madde 12- Sigortalý, hasar vukuunda aþaðýdaki hususlarý yerine getirmekle yükümlüdür. a) Hasarýn vukuunu öðrendiði tarihten itibaren 5 gün içinde sigortacýya ihbar etmek.
b) Sigortalý deðilmiþcesine gerekli kurtarma ve korunma tedbirlerini almak ve bu maksatla sigortacý tarafýndan verilen talimata elinden geldiði kadar uymak.
c) Hasarýn sebebi ile hangi hal ve þartlar altýnda vukua geldiðini tayine, ziya ve hasar miktarýyla delilleri tesbite yararlý ve sigortalý için saðlanmasý mümkün gerekli bilgi ve belgeleri (aslý veya kendisi tarafýndan tasdikli sureti veyahut fotokopisi) sigortacýnýn talebi üzerine, gecikmeksizin vermek ve rücu hakkýnýn kullanýlmasýna yararlý sigortalý için saðlanmasý mümkün gerekli bilgi ve belgeleri temin ve muhafaza etmek.
Þu kadar ki, sigortalý yukarýdaki hükümler dairesinde sigortacýyý haberdar ettikten sonra montajýn aksamamasý amacýyla küçük çaptaki tamirleri (ayrýca tamir ihbarýnda bulunmak kaydiyle) sigortacýnýn yetkili elemanlarýnýn gelmesini beklemeden yaptýrabilir.
Sigortacý, hasar ihbarýný aldýktan sonra 7 gün içerisinde eksperini hasar yerine göndermediði takdirde, sigortalý herhangi bir kayda baðlý olmaksýzýn 'hasarlý kýsmýn tamirine baþlayabilir.
d) Ziya ve hasarýn tahmini miktarýný belirtir bir tazminat beyannamesini makul ve muhik bir süre içinde sigortacýya vermek.
e) Zaruri haller dýþýnda hasar konusu yer veya mallarda bir deðiþiklik yapmamak.
f) Tazminat yükümlülüðü ve miktarý ile rücu haklarýnýn tespiti için sigortacýnýn yetkili kýldýðý temsilcilerinin sigortalý yer veya mallarda ve bunlarla ilgili belgeler üzerinde yapacaklarý araþtýrma ve incelemelere müsaade etmek.
g) Sigorta konusu ile ilgili baþkaca sigorta sözleþmeleri varsa bunlarý sigortacýya bildirmek.
Tazminat Hakkýnýn Eksilmesi veya Düþmesi
Madde 13- Sigortalý, hasar vukuundaki yükümlülüklerini yerine getirmez ve bunun sonucu ziya ve hasar miktarýnda bir artýþ olursa sigortacýnýn ödeyeceði tazminattan bu suretle artan kýsým indirilir.
Sigortalý, rizikonun tahakkukuna kasden sebebiyet verir veya ziya ve hasar miktarýný kasden artýrýcý fýillerde bulunursa, bu poliçeden doðan haklarý düþer.
Hasarýn Tespiti
Madde 14- Bu poliçe ile sigortalý kýymetlerde meydana gelen ziya ve hasarýn miktarý taraflarca uyuþularak tesbit edilir. Taraflar uyuþamadýklan takdirde, ziya ve hasarýn miktarý mütehassýs mühendisler veya teknisyenler arasýndan seçilecek hakem-bilirkiþi diye adlandýrýlan bilirkiþiler tarafýndan, aþaðýdaki hükümlere tabi olmak üzere tesbit edilir: a) Ýki taraf tek hakem-bilirkiþi seçiminde anlaþamadýklan takdirde, taraflardan her biri kendi hakem-bilirkiþisini tayin eder ve bu hususu noter eliyle diðer tarafa bildirir. Taraf hakem-bilirkiþileri tayinlerinden itibaren 7 gün içerisinde ve incelemeye geçmeden evvel bir üçüncü tarafsýz hakem-bilirkiþi seçerler ve bunu tutanakla tesbit ederler. Üçüncü hakem-bilirkiþi ancak taraf hakem-bilirkiþilerinin anlaþamadýklarý hususlarda, anlaþamadýklarý hadler dahilinde kalmak ve buna münhasýr olmak kaydýyla karar vermeye yetkilidir. Üçüncü hakem-bilirkiþi kararýný müstakil bir rapor halinde verebileceði gibi, diðer hakem-bilirkiþilerle birlikte bir rapor halinde de verebilir.
Hakem- bilirkiþi raporlarý taraflara ayný zamanda teblið edilir.
Hakem-bilirkiþi raporlarýnýn bu ünite için tesbit edilecek ziya ve hasar miktarlarýndan baþka:
- hasarýn belli veya muhtemel sebebini,
- hasarlý kýymetlerin hasardan bir gün önceki gerçek deðeri ile yenileme (ikame) deðerini,
- tamir veya baþka hususlar için faydalanýlabilecek enkazýn aðýrlýðýný ve deðerini de ihtiva etmesi gereklidir.
b) Taraflardan herhangi biri diðer tarafça yapýlan tebliðden itibaren 15 gün içerisinde hakem-bilirkiþisini tayin etmez veyahut taraf hakem-bilirkiþiler üçüncü hakem-bilirkiþisinin seçimi hususunda 7 gün içerisinde anlaþamazlar ise, taraf hakem-bilirkiþi veya üçüncü hakem-bilirkiþi taraflardan birinin talebi üzerine hasar mahalindeki ticaret davalarýna bakmaya yetkili mahkeme baþkaný tarafýndan tarafsýz ve mütehassýs þahýslar arasýndan seçilir.
c) Her iki taraf üçüncü hakem-bilirkiþisinin (bu þahýs ister hakem-bilirkiþilerince, ister yetkili mahkeme baþkaný tarafýndan seçilecek olsun) sigortacýnýn veya sigortalýnýn ikamet ettiði veya hasarýn meydana geldiði mahal dýþýndan seçilmesini isteme hakkýný haizdirler ve bu isteðin yerine getirilmesi gereklidir.
d) Hakem-bilirkiþiler ölür, vazifeden çekilir veya reddedilir ise ayrýlan hakem-bilirkiþi yerine yenisi ayný usule göre seçilir ve tesbit muamelesine kaldýðý yerden devam edilir. Sigortalýnýn ölümü, tayin edilmiþ bulunan hakem-bilirkiþinin vazifesini sona erdirmez.
Ýhtisas yokluðu sebebiyle hakem-bilirkiþilere yapýlacak itiraz, bu þahýslarýn öðrendiði tarihten itibaren 7 gün içerisinde yapýlmadýðý takdirde itiraz hakký düþer.
e) Hakem-bilirkiþiler incelemelerinde tamamen serbesttirler. H.U.M.K.'nun ve diðer mevzuat hükümleri ile de baðlý deðildirler.
f) Ziya ve hasar miktarýnýn tesbiti zýmýnda hakem-bilirkiþiler gerekli görecekleri deliller ile hasar zamanýnda mevcut sigortalý malýn ve deðerinin tesbitine yarayacak kayýt ve belgeleri isteyebilir ve hasar mahallinde incelemede bulunabilirler.
g) Hakem-bilirkiþi veya hakem-kiþiler yahut üçüncü hakem-bilirkiþinin ziya ve hasar miktarý hususunda verecekleri kararlar kesindir, taraflarý baðlar. Eðer ziya ve hasar miktarý taraflarca tesbit edilmemiþse bir hakem bilirkiþi kararýna dayanmadan sigortacýdan tazminat talep ve dava edilemez. Hakem-bilirkiþi kararlarýna ancak karar ilk bakýþta anlaþýlýr, yani aþikar olarak hakiki durumdan önemli þekilde farklý ise itiraz edilebilir ve bunlarýn iptali raporun tebliði tarihinden bir hafta içinde, hasar mahallindeki ticaret davalarýna bakmaya yetkili mahkemeden istenebilir.
h) Taraflar tazminat miktarý hususunda anlaþamadýkça alacak ancak hakem-bilirkiþi kararý ile muaccel olur ve zaman aþýmý kesin raporun taraflara tebliði tarihinden evvel iþlemeye baþlamaz. Meðerki, hakem-bilirkiþilerin tayini ile T.T.K.'nun 1292. maddesindeki ihbar müddeti arasýnda 2 yýllýk müddet geçmiþ olsun.
i) Taraflar kendi hakem-bilirkiþilerinin ücret ve masraflarýný öderler. Üçüncü hakem-bilirkiþinin ücret ve masraf1arý taraflarca yarý yarýya ödenir.
j) Ziya ve hasar miktarýnýn tesbiti, teminat verilen rizikolar, sigorta bedeli, sigorta deðeri, aþkýn ve menfaat deðeri altýnda sigorta sorumluluðun baþlangýcý, hak düþürücü ve hak azaltýcý sebepler hususunda bu poliçede ve mevzuatta mevcut hüküm ve þartlara ve bunlarýn ileri sürülmesine tesir etmez.
Tazminatýn Hesabý
Madde 15- Tazminat miktarý ekli listede her kalem itibariyle ayrý ayrý, gösterilen sigorta bedelini ve her halukarda toplam sigorta bedelini aþmamak kaydiyle aþaðýda yazýlý esaslar dahilinde tesbit edilir:
1- Montaj konusu makine, malzeme ve iþlerde:
i. Kýsmi hasar halinde;
Tazminat tutarý sigortalý kýymetlerin hasardan bir gün önceki durumuna getirilmesi için ödenmesi gereken bedeldir. Bu bedel yedek parça bedeli, iþçilik, nakliye masraflarý, varsa gümrük, vergi, resim ve harç gibi masraflarý da kapsar. Ancak bu ödemeler tutarý sigortalý kýymetlerin hasardan bir gün önceki deðerini geçemez. Tazminat tutarýndan sovtaj ve varsa muafiyet indirilir.
ii. Tam hasar halinde;
Tazminat tutarý sigortalý kýymetin hasardan bir gün önceki deðeridir. Tazminat tutarýndan sovtaj ve varsa muafiyet indirilir.
iii. Kullanýlmýþ sigortalý kýymetlerin hasarý halinde;
Tazminat yukardaki þekilde hesaplanmakla beraber yenisi ikame edilen parçalar itibariyle eski yeni farký indirimi yapýlýr.
2- Aksine sözleþme ile temin edilen hallerde:
Montajýn yapýlmasý için kullanýlan makine, alet ve techizatla:
i. Kýsmi hasar halinde;
Tazminat tutarý yedek parçalarýn ikame bedeli, nakliye masraflarý, demontaj ve montaj masraflarý, -varsa- gümrük, vergi resim ve harç gibi masraflarý da kapsamakla beraber yenisi ikame edilen parçalar itibariyle eski yeni farký indirimi yapýlýr. Tazminat tutarýndan sovtaj ve varsa muafiyet indirilir.
ii. Tam hasar halinde;
Tazminat tutan sigortalý kýymetin hasardan bir gün önceki deðeridir. Tazminat tutarýndan sovtaj ve varsa muafiyet indirilir.
b) Enkaz kaldýrma masraflarý:
Tazminat tutarý hasar mahallinin temizlenmesi için yapýlan masraflar olup, azami teminat tutarý poliçede belirtilmiþtir.
c) Seri vasýtalarla yapýlan nakliye masraflarý ve fazla çalýþma ücretleri: Tazminat tutarý bu maksatla yapýlan masraflar olup azami teminat tutan poliçede belirtilmiþtir.
3- Kýsmi hasar halleriyle ilgili olarak yapýlan geçici tamir masraflarý, kesin tamir masraflarý azalttýðý oranda sigortacý tarafýndan kabul edilir.
4- Kýsmi hasar halleriyle ilgili olarak yukarýda (i) fýkralarýnda belirtilen esaslar dahilinde hesaplanan tazminat tutarý sigortalý kýymetin hasardan bir gün önceki deðerini aþarsa tazminat tam hasarla ilgili (ii) fýkralarýnda belirtilen esaslar dahilinde ödenir.
5- Hasar halinde sigorta bedelinin sigorta deðerinden düþük olduðu tespit edilirse, tazminatýn tutarý sigorta bedeli ile sigorta edilmesi gereken meblað arasýndaki nispet dahilinde bir indirime tabi tutulur.
Tazminatýn Ödenmesi
Madde 16- Sigortacý hasarlý herhangi bir sigortalý kýymeti tamir ettirebileceði veya yerlerine yenisini ikame edebileceði gibi zararlarý nakden de ödeyebilir.
Müþterek sigorta halinde, tazminat bu poliçe hükümlerine göre tespit edildikten sonra, sigortacý bu tazminattaki hissesini, sigorta bedelleri toplamýna kendisinin iþtiraki nisbetinde öder.
Ancak poliçeler meyanýnda hususi mahiyet veya þartlarý haiz olanlar mevcut ise tazminat hissesinin tayininde bu hususiyetler ve taahhüdün tabi olduðu þartlar karþýlýðý olarak nazarý itibare alýnýr.
Sigortalý kýymetlerden bir ünitenin kýsmi hasarý halinde hasar o üniteye ait sigorta bedeline kadar olmak üzere ödenir ve ancak sigorta süresi içinde ödenecek hasarlarýn tutarý hiçbir zaman o üniteye ait sigorta bedelini aþamaz.
Hasar ve Tazminatýn Sonuçlarý
Madde 17- Sigortacý ödediði tazminat miktarýnca hukuken sigortalý yerine geçer. Sigortalý ve sigorta ettiren sigortacýnýn ikame edebileceði davaya yararlý ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye mecburdur.
Temin edilen rizikonun gerçekleþmesi ile tam hasar meydana geldiði takdirde sigorta teminatý sona erer. Kýsmi hasar halinde, sigorta bedeli hasar tarihinden itibaren ödenen tazminat miktarý kadar eksilir.
Sigorta bedeli muhtelif birimler (ünite veya gruplar) itibariyle ayrý ayrý gösterilmiþ ve bu birimlerden (ünite veya gruplardan) biri veya birkaçý tam hasara uðramýþ ise bu birimlere (ünite veya gruplara) iliþkin sigorta teminatý, hasar tarihinde sona erer. Kýsmi hasar halinde ise her birim (ünite veya grup) için tespit edilmiþ olan sigorta bedeli hasar tarihinden itibaren ödenen tazminat miktarý kadar eksilir.
Sigorta bedelinin eksildiði hallerde hasar tarihinden itibaren gün esasý üzerinden prim alýnmak suretiyle sigorta bedeli eski miktara çýkartýlabilir.
Kýsmi hasarlarda taraflar sigorta sözleþmesini feshetme hakkýna sahiptir. Taraflar fesih hakkýný ancak tazminat ödenmeden önce kullanabilir.
Sigortacý, fesih hakkýný kullandýðý takdirde bu fesih, ihbarýn postaya veya notere verildiði tarihten itibaren 15 gün sonra öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder ve feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin primi aþaðýdaki uygulamaya tabi olur:
i. Fesih esas montaj devresi içinde olursa iþlemeyen sigorta müddetine ait prim gün esasýna göre iade olunur. Ayrýca dört haftayý geçen tecrübe devresi teminatý bahis konusu ise bu devreye ait prim de tamamen iade edilir.
ii. Fesih dört haftalýk tecrübe devresi içinde olursa mezkur dört haftalýk tecrübe devresi itibariyle bir prim iadesi yapýlmaz. Dört haftayý geçen devreye ait primin tamamý iade olunur.
iii. Fesih dört haftayý geçen tecrübe devresinde vuku bulursa tecrübe devresinin içinde bulunan ayýna ait primden iade yapýlmaz, müteakip aylara ait prim tamamen iade olunur.
Sigorta ettiren, fesih hakkýný kullandýðý takdirde bu fesih, ihbarýn postaya veya notere verildiði tarihi takip eden gün öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder ve iþlememiþ sigorta süresine ait prim geri verilmez.
Býrakma
Madde 18- Aksine sözleþme yoksa hasarlý mal sigortacýya býrakýlamaz.
ÇEÞÝTLÝ HÜKÜMLER
Vergi, Resim ve Harçlar
Madde 19- Sigorta sözleþmesine, bedeline veya primine iliþkin olarak halen mevcut ve ileride konulabilecek vergi, resim veya harçlarla sigorta sözleþmesinde gösterilen idare masrafý sigorta ettirene aittir.
Teblið ve Ýhbarlar
Madde 20- Sigorta ettirenin veya sigortalýnýn ihbar ve tebliðleri sigorta þirketinin merkezine veya sigorta sözleþmesine aracýlýk yapan acenteye, noter aracýlýðýyla veya taahhütlü mektupla yapýlýr.
Sigorta þirketinin ihbar ve tebliðleri de sigortalý ettirenin veya sigortalýnýn poliçede gösterilen adresine, bu adreslerin deðiþmiþ olmasý halinde ise sigorta þirketinin merkezine veya sigorta sözleþmesine aracýlýk yapan acenteye bildirilen son adresine ayný suretle yapýlýr.
Taraflara imza karþýlýðý olarak elden verilen mektup veya telgrafla yapýlan ihbar ve tebliðler de taahhütlü mektup hükmündedir.
Hasarýn vukuuna ve tamire baþlamaya ait ihbarýn önceden mutlaka telgrafla yapýlmasý þarttýr.
Ticari ve Mesleki Sýrlarýn Saklý Tutulmasý
Madde 21- Sigortacý, sigortalýya ait öðreneceði ticari ve mesleki sýrlarýn saklý tutulmamasýndan doðacak zararlardan sorumludur.
Yetkili Mahkeme
Madde 22- Bu poliçeden doðan ihtilaflar sebebiyle sigorta þirketi aleyhine açýlacak davalarda yetkili mahkeme, sigorta þirketi merkezinin veya sigorta akdine aracýlýk yapan acentenin ikametgahýnýn bulunduðu veya hasarýn vukua geldiði, sigorta þirketi tarafýndan açýlacak davalarda ise, davalýnýn ikametgahýnýn bulunduðu yerin ticaret davalarýna bakmakla görevli mahkemesidir.
Zaman Aþýmý
Madde 23- Sigorta sözleþmesinden doðan bütün talepler iki yýlda zaman aþýmýna uðrar.
Özel Þartlar
Madde 24- Bu Genel Þartlara, varsa bunlara iliþkin klozlara aykýrý düþmeyen özel þartlar konulabilir.
Son Düzenleme Tarihi: 1 Temmuz 2006
|