MOTORLU KARA TAÞITLARI
ÝHTÝYARÝ MALÝ SORUMLULUK SÝGORTASI GENEL ÞARTLARI
Sigorta Teminatýnýn Kapsamý
Madde 1- Sigortacý, iþbu poliçede gösterilen aracýn kullanýlmasýndan doðan ve Karayollarý Trafýk Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracýn iþletenine terettüp eden hukuki sorumluluðu ve bu poliçe teminat kapsamýnda olmak þartýyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasý hadlerinin üzerinde kalan kýsmýný, poliçede yazýlý hadlere kadar temin eder.
Ýþbu sigorta, sigorta ettirenin haksýz taleplere karþý müdafaasýný da temin eder.
Madde 2- Sigorta Türkiye sýnýrlarý içinde geçerlidir.
Ek Sözleþmeyle Teminat Kapsamýna Alýnabilecek Hal ve Teminat Dýþýnda Kalan Haller
Madde 3- Manevi tazminat talepleri, ek sözleþme ile teminat kapsamý içine alýnabilir. Bu taleplerin, Karayollarý Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasý (Trafik Sigortasý) dýþýnda kalmasý nedeni ile, bu teminat, bahsi geçen zorunlu sigortanýn varlýðýna baðlý olmaksýzýn, bu sigorta limitlerinin içinde hüküm ifade eder.
Aþaðýdaki haller sigorta teminatýnýn dýþýndadýr:
a) Sigortalýnýn kendisinin uðrayacaðý zararlar,
b) Aracý sevk ve idare edenin, aracý sevk ve idare ederken uðrayacaðý zararlar dolayýsýyla ileri sürülen talepler,
c) Ýþletenin veya aracý sevkedenin eþinin, usul ve füruunun (kendisi ile evlat edinme iliþkisi ile baðlý olanlarýn) ve birlikte yaþadýðý kardeþlerinin uðrayacaðý zararlar dolayýsýyla ileri sürülen talepler,
d) Araç sahibi ile iþleteni arasýndaki iliþkide araca gelen zararlar dolayýsýyla ileri sürülen talepler,
e) Poliçede gösterilen aracýn ve bu araç ile taþýnan mallarýn (yolcu bagajý ve benzeri eþya teminat dahilindedir) veya çekilen þeylerin bozulmasý zarar ve ziyaa uðramasý yüzünden ileri sürülen talepler,
f) Çalýnan veya gaspedilen aracýn sebep olduðu ve Karayollarý Trafik Kanunu'na göre iþletenin sorumlu olmadýðý zararlar ile aracýn çalýndýðýný ve/veya gaspedildiðini bilerek binen yolcularýn zarara uðramalarý nedeniyle ileri sürülen talepler,
g) Sürat yarýþlarýna iþtirak ve yarýþ güzergahýnda yapýlan antremanlar sýrasýnda meydana gelebilecek zarar ve ziyan nedeniyle ileri sürülen talepler,
h) Aracýn gözetim, onarým, bakým, alým-satým, araçta deðiþiklik yapýlmasý amacý ile veya benzeri bir amaçla faaliyette bulunan teþebbüslere býrakýlmasýndan sonra
aracýn sebep olduðu zararlara iliþkin her türlü talepler,
i) Patlayýcý ve parlayýcý maddeler taþýnmasý (yedek akaryakýt hariç) sebebiyle meydana gelen zarar ve ziyanlardan dolayý ileri sürülen talepler.
j) 3713 sayýlý Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemlerinde ve bu eylemlerden doðan sabotajda kullanýlan araçlarýn neden olduðu ve 2918 sayýlý Karayollarý Trafik Kanununa göre iþletenin sorumlu olmadýðý zararlar ile aracýn terör eylemlerinde kullanýldýðýný veya kullanýlacaðýný bilerek binen kiþilerin zarara uðramalarý nedeniyle ileri sürecekleri talepler, aracý terör ve buna baðlý sabotaj eylemlerinde kullanan kiþilerin talepleri.
Tazminatýn Azaltýlmasý veya Kaldýrýlmasý Sonucunu Doðuran Haller
Madde 4- Sigorta sözleþmesinden veya sigorta sözleþmesine iliþkin kanun hükümlerinden doðan ve tazminat yükümlülüðünün kaldýrýlmasý veya miktarýnýn azaltýlmasý sonucunu doðuran haller zarar görene karþý ileri sürülemez.
Ödemede bulunan sigortacý, sigorta sözleþmesine ve bu sözleþmeye iliþkin kanun hükümlerine göre, tazminatýn kaldýrýlmasýný veya azaltýlmasýný saðlayabileceði oranda sigortalýya rücu edebilir.
Sigortalýya baþlýca þu nedenlerle rücu edilir:
a) Sigortalýnýn kasdi bir hareketi veya aðýr kusuru yüzünden sebebiyet verilen zarar ve ziyanlara iliþkin talepler,
b) Aracýn, Karayollarý Trafik Kanununa göre geçerli sürücü belgesi olmayan kimseler tarafýndan sevkedilmesi veya geçerli trafik belgesi olmadan kullanýlmasý halinde sebebiyet verilen zarar ve ziyana iliþkin talepler,
c) Aracýn, alkollü içkilerin etkisi altýnda olup güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiþ olan veya uyuþturucu veya keyif verici maddeler almýþ kimseler tarafýndan sevk ve idare edilmesi halinde sebebiyet verilen zarar ve ziyana iliþkin talepler,
d) Araçlarýn yolcu taþýnmaya mahsus olmayan yerlerinde yolcu taþýnmasý veya yetkili makamlarca tespit edilen kapasite dýþýnda fazla yolcu veya yük taþýnmasý sebebiyle doðacak zarar ve ziyanlara iliþkin talepler.
Bunlardan baþka, sigorta ettiren zarar vukuunda 10. maddede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmez ve bunun sonucu zarar ve ziyan miktarýnda bir artýþ olursa, sigortacý zarar görene tazminatý ödemekle beraber, bu artýþ için sigorta ettirene rücu eder.
Sigortanýn Baþlangýcý ve Sonu:
Madde 5- Sigorta, poliçede baþlama ve sona erme tarih1eri olarak yazýlý günlerde, aksi kararlaþtýrýlmadýkça Türkiye saati ile öðleyin saat 12.00'de baþlar ve öðleyin saat 12.00'de sona erer.
Sigorta Ettirenin Beyan Yükümlülüðü
Madde 6- Sigortacý bu sigortayý sigorta ettirenin aracýn hakiki durumunu bildirmek üzere teklifnamede, teklifname yoksa poliçe ve eklerinde yazýlý beyanýna dayanarak kabul etmiþtir.
Sigorta ettirenin beyaný hakikate aykýrý veya eksik ise, sigortacýnýn sözleþmeyi yapmamasýný veya daha aðýr þartlarla yapmasýný gerektirecek hallerde:
a) Sigorta ettirenin kasdý varsa, sigortacý durumu öðrendiði tarihten itibaren bir ay içinde sözleþmeden cayabilir ve riziko gerçekleþmiþ ise zarar görenlere tazminatý ödemekle beraber, ödediði tazminat miktarý kadar sigorta ettirene rücu eder. Cayma halinde Sigortacý prime hak kazanýr.
b) Sigorta ettirenin kasdý bulunmaz ise, sigortacý durumu öðrendiði tarihten itibaren bir ay içinde sözleþmeyi fesheder veya prim farkýný almak suretiyle akdi yürürlükte tutar.
Sigorta ettiren talep edilen prim farkýný kabul etmediðini 15 gün içinde bildirdiði taktirde akit feshedilmiþ olur.
Sigortacý tarafýndan iadeli taahhütlü mektupla veya noter vasýtasý ile yapýlan fesih ihbarý sigortalýnýn tebellüð tarihini takip eden 5. iþ günü saat 12.00'de hüküm ifade eder.
Feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin prmi gün esasý üzerinden hesap edilir ve fazlasý geri verilir.
c) Cayma, fesih veya prim farkýný talep etme hakký, süresinde kullanýlmadýðý taktirde düþer.
d) Sigorta ettirenin kasdý bulunmadýðý takdirde riziko:
1- Sigortacý durumu öðrenmeden önce veya,
2- Sigortacýnýn fesih ihbarýnda bulunabileceði süre içinde veyahut,
3- Bu ihbarýn hüküm ifade etmesi için geçecek süre içinde gerçekleþirse, sigortacý zarar görenlere ödediði tazminatýn, tahakkuk eden prim ile tahakkuk ettirilmesi gereken prim arasýndaki oran kadar kýsmý dýþýnda kalan miktarý için sigorta ettirene rücu eder.
Sigorta Süresi Ýçinde Ýhbar Yükümlülüðü ve Sonuçlarý
A- Kullanýlýþ Tarzý Deðiþikliði:
Madde 7- Akdin yapýlmasýndan sonra aracýn teklifnamede, teklifname yoksa poliçe ve eklerinde beyan olunan kullanýlýþ tarzý, sigortacýnýn muvafakati olmadan deðiþtirildiði takdirde sigorta ettiren, bu deðiþikliði:
a) Kendisi tarafýndan veya açýk veya zýmni rýzasý ile bir baþkasý tarafýndan yapýlmýþ ise derhal,
b) Açýk veya zýmni rýzasý olmadan baþka bir þahýs tarafýndan yapýlmýþ ise durumu öðrenir öðrenmez,
ve her iki halde de en geç 8 gün içinde sigortacýya ihbarla yükümlüdür.
Sigortacý, deðiþikliði öðrendiði tarihten itibaren, bu deðiþiklik sözleþmeyi yapmamasýný veya daha aðýr þartlarla yapmasýný gerektiriyorsa 8 gün içinde:
1- Sözleþmeyi fesheder veya,
2- Prim farkýný talep etmek suretiyle sözleþmeyi yürürlükte tutar.
Sigorta ettiren, talep edilen prim farkýný 8 gün içinde ödemediði takdirde sözleþme feshedilmiþ olur.
Sigortacý tarafýndan iadeli taahhütlü mektupla veya noter vasýtasý ile yapýlan fesih ihbarý sigortalýnýn tebellüð tarihini takip eden 5. iþ günü saat 12.00'de hüküm ifade eder.
Feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin primi, gün esasý üzerinden hesap edilir ve fazlasý geri verilir.
Süresinde kullanýlmayan fesih veya prim farkýný talep etme hakký düþer.
Aracýn teklifnamede, teklifname yoksa poliçe ve eklerinde beyan olunan kullanýlýþ tarzýnýn deðiþtiðini öðrenen sigortacý, sigorta primini tahsil etmek gibi sigorta sözleþmesinin aynen devamýna razý olduðunu gösteren bir harekette bulunursa fesih veya prim farkýný talep etme hakký düþer.
Aracýn kullanýlýþ tarzýndaki rizikoyu aðýrlaþtýrýcý deðiþiklikleri sigorta ettiren ihbar süresi içersinde kasden bildirmemiþse sigortacý, ihbar süresinden sonra gerçekleþen hasarlara ait ödediði veya ödemekle yükümlü olacaðý tazminat miktarý kadar sigorta ettirene rücu eder.
Ýhbar yükümlülüðüne riayetsizlik kasýtlý deðilse sigortacý, ödenen tazminatýn, tahakkuk eden prim ile tahakkuk ettirilmesi gereken prim arasýndaki oran kadar kýsmý dýþýnda kalan miktarý için sigorta ettirene rücu eder.
Deðiþikliðin rizikoyu hafýfletici mahiyette olduðu ve daha az prim tatbikini gerektirdiði anlaþýlýr ise, bu deðiþikliðin yapýldýðý tarihten sözleþmenin sona ermesine kadar geçecek süre için gün esasýna göre bulunacak prim farký sigorta ettirene geri verilir.
B -Ýþletenin Deðiþmesi:
Madde 8- Aracýn iþleteni deðiþtiði takdirde, sigortacýnýn peþin muvafakati alýnmadýkça, hiçbir ihbara lüzum kalmaksýzýn sigorta sözleþmesi münfesih olur ve feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin primi gün esasýna göre hesap edilir ve fazlasý sigorta ettirene geri verilir.
Sigorta Priminin Ödenmesi, Sigortacýnýn Sorumluluðunun Baþlamasý ve Sigorta Ettirenin Temerrüdü
Madde 9-Sigorta priminin tamamýnýn, primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýlmýþsa peþinatýn (ilk taksit) akit yapýlýr yapýlmaz ve en geç poliçenin teslimi karþýlýðýnda ödenmesi gerekir. Aksi kararlaþtýrýlmadýkça, prim veya peþinat ödenmediði takdirde poliçe teslim edilmiþ olsa dahi sigortacýnýn sorumluluðu baþlamaz ve bu husus poliçenin ön yüzüne yazýlýr. Sigorta ettiren kimse, sigorta primini veya primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýldýðý takdirde peþinatýný, sigorta poliçesinin teslim edildiði günün bitimine kadar ödemediði takdirde temerrüde düþer ve prim borcunu temerrüde düþtüðü tarihi takip eden 30 gün içinde dahi ödemediði takdirde sigorta sözleþmesi hiç bir ihtara gerek olmaksýzýn feshedilmiþ olur. Prim ödenmemiþ olmasýna raðmen poliçenin teslimi ile sigortacýnýn mesuliyetinin baþlayacaðýnýn kararlaþtýrýldýðý hallerde, bu bir aylýk sürenin ilk 15 gününde sigortacýnýn sorumluluðu devam eder.
Primin taksitle ödenmesi kararlaþtýrýldýðý takdirde, taksitlerin kesin ödeme zamaný, miktarý ve vadesinde ödenmemesinin sonuçlarý poliçe üzerine yazýlýr veya poliçe ile birlikte yazýlý olarak sigorta ettirene bildirilir. Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya da yazýlý olarak kendisine bildirilmiþ olan prim taksitlerinin herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediði takdirde temerrüde düþer. Sigorta ettiren, prim borcunu temerrüde düþtüðü tarihi takip eden 15 gün içinde ödemediði takdirde sigorta teminatý durur. Rizikonun gerçekleþmemesi kaydýyla, teminatýn durduðu süre içinde prim borcunun ödenmesi halinde teminat durduðu yerden devam eder .Sigorta teminatýnýn durduðu tarihten itibaren 15 gün içerisinde prim borcunun ödenmemesi halinde, sigorta sözleþmesi hiç bir ihtara gerek olmaksýzýn feshedilmiþ olur.
Poliçenin ön yüzüne yazýlmasý kaydýyla, rizikonun gerçekleþmesiyle henüz vadesi gelmemiþ prim taksitlerinin sigortacýnýn ödemekle yükümlü olduðu tazminat miktarýný aþmayan kýsmý, muaccel hale gelir .
Bu madde uyarýnca sigorta sözleþmesinin feshedilmiþ sayýldýðý hallerde, sigortacýnýn sorumluluðunun devam ettiði süreye tekabül eden prim gün esasý üzerinden hesap edilerek fazlasý sigorta ettirene iade edilir.
Zarar Vukuunda Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri
Madde 10- Sigorta ettiren, zarar vukuunda aþaðýdaki hususlarý yerine getirmekle yükümlüdür.
a) Ýþbu sözleþmeye göre, sigorta ettirenin sorumluluðunu gerektirecek her olayý öðrendiði andan baþlayarak beþ gün içinde sigortacýya bildirmek,
b) Sigortalý deðilmiþcesine gerekli kurtarma ve korunma tedbirlerini almak ve bu maksatla sigortacý tarafýndan verilecek talimata uymak,
c) Sigortacýnýn talebi üzerine, olayýn sebebi ile hangi hal ve þartlar altýnda vukua geldiðini ve neticelerini tespite yararlý ve sigorta ettiren için saðlanmasý mümkün gerekli bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek -ezcümle, olayýn hangi gün ve saatte ve nerede vaki olduðunu ve hadise anýnda aracý kullananýn isim ve adresi- ve rücu hakkýnýn kullanýlmasýna yararlý sigorta ettiren tarafýndan saðlanmasý mümkün bilgi ve belgeleri temin ve muhafaza etmek,
d) Zararýn sebebi ile hangi hal ve þartlar altýnda vukua geldiðini tespit ve sorumluluðun tayini için yapýlacak tahkikatta ve delillerin toplanmasýnda sigortacýya elinden gelen yardýmda bulunmak,
e) Zarardan dolayý, sigorta ettiren dava yolu ile veya sair suretle bir tazminat talebi karþýsýnda kalýr veya aleyhine cezai takibata geçilirse, keyfiyetten sigortacýyý derhal haberdar etmek ve zarar ziyan talebine ve cezai takibata müteallik olarak almýþ olduðu ihbarname, davetiye gibi bilcümle tebliðnameleri derhal sigortacýya tevdi etmek.
f) Dava açýlmasý halinde sigorta poliçesinde kayýtlý limitlere kadar davanýn takip ve idaresi için sigortacýnýn göstereceði avukata lazým gelen vekâletnameyi vermek,
g) Tazminat yükümlülüðü ve miktarý ile rücu haklarýnýn tespiti için sigortacýnýn yetkili kýldýðý temsilcilerinin zarar ve ziyanlarla ilgili belgeler üzerinde yapacaklarý araþtýrma ve incelemelere müsaade etmek,
h) Sigorta konusu ile ilgili baþkaca sigorta sözleþmeleri varsa bunlarý sigortacýya bildirmek.
Zarar ve Ziyanýn Tespiti
Madde 11- Sigortacý, sigorta ettirenin muvafakatini almak þartýyla zarar ve ziyan talebinde bulunan üçüncü þahýsla doðrudan doðruya temasa geçerek anlaþma hakkýný haizdir.
Sigortacýnýn yazýlý muvafakati olmadýkça, sigorta ettiren sorumluluðunu, zarar ve ziyan talebini kýsmen veya tamamen kabule mezun olmadýðý gibi, zarar görenlere herhangi bir tazminat tediyesinde de bulunamaz.
Karayollan Trafik Kanunu Mali Sorumluluk Sigortasý limitlerini aþan dava masraflarý sigortacýya aittir. Þu kadar ki hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse sigortacý bu masraflarý sigorta bedelinin tazminata oraný dahilinde öder.
Hasar halinde, hasar gören parça, onarýmý mümkün deðilse veya eþdeðeri parça ile deðiþtirilme imkaný yok ise yenisi ile deðiþtirilir. Bu durumda taþýtta bir kýymet artýþý meydana gelse dahi bu fark tazminat miktarýndan indirilmez.
Sigortalý veya aracý kullanan kimseler aleyhine ceza takibatýna geçilmesi halinde sanýðýn muvafakati ile sigortacý da savunmaya iþtirak edebilir. Bu takdirde sigortacý yalnýz seçtiði avukatýn masraflarýný öder.
Cezai takibattan doðan diðer bilumum masraflarla muhtemel para cezalarý sigorta teminatý dýþýnda kalýr.
Zarar ve Tazminatýn Sonuçlarý
Madde 12- Sigortacý ödediði tazminat miktarýnca hukuken sigorta ettiren yerine geçer. Sigorta ettiren sigortacýnýn ikame edebileceði davaya yararlý ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye mecburdur.
Kýsmi hasarlarda, taraflar sigorta sözleþmesini feshetme hakkýna sahiptir. Taraflar fesih hakkýný ancak tazminat ödenmeden önce kullanabilir.
Sigortacý, fesih hakkýný kullandýðý takdirde bu fesih, ihbarýn postaya veya notere verildiði tarihten itibaren 15 gün sonra öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder ve feshin hüküm ifade ettiði tarihe kadar geçen sürenin primi, gün esasý üzerinden hesap edilir ve fazlasý geri verilir.
Sigorta ettiren, fesih hakkýný kullandýðý takdirde bu fesih, ihbarýn postaya veya notere verildiði tarihi takip eden gün öðleyin saat 12.00'de hüküm ifade eder ve iþlememiþ sigorta süresine ait prim geri verilmez.
ÇEÞÝTLÝ HÜKÜMLER
Vergi, Resim ve Harçlar
Madde 13- Sigorta sözleþmesine, bedeline veya primine iliþkin olarak Kanunlara göre sigorta ettirene yüklenmiþ veya yüklenecek vergi, resim ve harçlar sigorta ettirenden alýnýr.
Teblið ve Ýhbarlar
Madde 14- Sigorta ettirenin ihbar ve tebliðleri sigorta þirketinin merkezine veya sigorta sözleþmesine aracýlýk yapan acenteye, noter aracýlýðýyla veya taahhütlü mektupla yapýlýr.
Sigorta þirketinin ihbar ve tebliðleri de sigorta ettirenin poliçede gösterilen adresine, bu adresin deðiþmiþ olmasý halinde sigorta þirketinin merkezine veya sigorta sözleþmesine aracýlýk yapan acenteye bildirilen son adresine ayný suretle yapýlýr.
Taraflara imza karþýlýðý olarak elden verilen mektup veya telgrafla yapýlan ihbar ve tebliðler de taahhütlü mektup hükmündedir.
Ticari ve Mesleki Sýrlarýn Saklý Tutulmasý
Madde 15- Sigortacý, sigorta ettirene ait öðreneceði ticari ve mesleki sýrlarýn saklý tutulmamasýndan doðacak zararlardan sorumludur.
Yetkili Mahkeme
Madde 16- Sigortacý ile sigortalý arasýndaki ihtilaflarda yetkili mahkeme sigortalýnýn ikametgahýnýn veya sigortacýnýn merkezinin veya poliçeyi imza eden acentenin bulunduðu yer mahkemesidir.
Motorlu araç kazalarýndan dolayý hukuk sorumluluða iliþkin davalar, sigortacýnýn merkez veya þubesinin veya sigorta sözleþmesini yapan acentenin bulunduðu yer mahkemelerinden birinde açýlabileceði gibi, kazanýn vuku bulduðu yer mahkemesinde de açýlabilir.
Zamanaþýmý
Madde 17- Motorlu araç kazalarýndan doðan zararlarýn tazminine iliþkin talepler, zarar görenin, zarar ve tazminat yükümlüsünü öðrendiði tarihten baþlayarak iki yýl ve herhalde, kaza gününden baþlayarak on yýl içinde zamanaþýmýna uðrar.
Dava, cezayý gerektiren bir fiilden doðar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaþýmý süresi öngörmüþ bulunursa, bu süre tazminat talepleri için de geçerlidir.
Zamanaþýmý, tazminat yükümlüsüne karþý kesilirse, sigortacýya karþý da kesilmiþ olur. Sigortacý bakýmýndan kesilen zamanaþýmý, tazminat yükümlüsü bakýmýndan da kesilmiþ sayýlýr.
Motorlu araç kazalarýnda tazminat yükümlülerinin birbirlerine karþý rücu haklarý, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öðrendikleri günden baþlayarak iki yýlda zamanaþýmýna uðrar. Diðer hususlarda, genel hükümler uygulanýr.
Özel Þartlar
Madde 18- Bu Genel Þartlara ve varsa bunlara iliþkin klozlara aykýrý düþmeyen özel þartlar konulabilir.
Son Düzenleme Tarihi: 12 Nisan 2005